Sau khi tốt nghiệp Cử nhân Luật hạng ưu tại Pháp, với tài năng và trí tuệ vượt trội, ông được nhiều trường đại học và văn phòng luật sư danh tiếng ở Pháp mời làm việc. Nhưng với mong muốn đem kiến thức giúp dân, giúp nước, nhà trí thức Nguyễn Hữu Thọ đã trở về Tổ quốc, hoạt động luật sư và nổi tiếng khắp Nam Kỳ.

Cách mạng Tháng Tám 1945 thành công, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời, luật sư Nguyễn Hữu Thọ trở thành một trí thức yêu nước ủng hộ chính quyền cách mạng. Sau khi thực dân Pháp trắng trợn gây hấn ở Sài Gòn âm mưu quay trở lại xâm lược nước ta một lần nữa, hưởng ứng lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến của Chủ tịch Hồ Chí Minh, luật sư Nguyễn Hữu Thọ tham gia kháng chiến bằng nhiều hình thức.

Kể từ đây, mọi hoạt động, cống hiến không mệt mỏi của luật sư Nguyễn Hữu Thọ đều gắn liền với sự nghiệp đấu tranh cách mạng của Đảng và dân tộc ta.

Sau khi thống nhất đất nước, nhà trí thức Nguyễn Hữu Thọ được bầu làm đại biểu Quốc hội các khóa VI, VII, VIII và được Quốc hội tín nhiệm bầu làm Phó Chủ tịch nước CHXHCN Việt Nam (tháng 6-1976), Quyền Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (tháng 4/1980), Chủ tịch Quốc hội và Phó Chủ tịch Hội đồng Nhà nước nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (tháng 7/1981).

Tại Ðại hội thống nhất các tổ chức Mặt trận (năm 1977), nhà trí thức Nguyễn Hữu Thọ được bầu làm Ủy viên Ðoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam. Ðến Ðại hội đại biểu toàn quốc lần thứ III Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tháng 11/1988, nhà trí thức Nguyễn Hữu Thọ được bầu làm Chủ tịch Ðoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

PGS, TS Đinh Ngọc Giang nhấn mạnh, trên các cương vị lãnh đạo Nhà nước, Quốc hội và Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, nhà trí thức Nguyễn Hữu Thọ luôn nêu cao tinh thần làm việc dân chủ, tận tụy, trách nhiệm, sâu sát, hiệu quả: "Đồng chí đã trở thành một nhà cách mạng chân chính, một đảng viên cộng sản ưu tú,  một nhà lãnh đạo tài năng của Đảng, Nhà nước, Quốc hội và Mặt trận; là người học trò trung thành xuất sắc sự nghiệp cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Di sản mà đồng chí để lại là những giá trị quý báu về lý tưởng sống lẽ sống về phẩm chất đạo đức, nhân cách của người trí thức giàu lòng yêu nước thương dân và của người chiến sĩ cộng sản chân chính".

PGS, TS Bùi Đình Phong, chuyên gia cao cấp, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh khẳng định, bằng tinh thần yêu nước nhiệt thành, trí tuệ, tài năng, phẩm chất đạo đức cách mạng cao đẹp, luật sư Nguyễn Hữu Thọ đã trở thành một nhà tri thức yêu nước tiêu biểu: "Con đường quá trình từ một nhà trí thức yêu nước trở thành một nhà trí thức cách mạng, sau này hoạt động cách mạng cộng sản trí thức cộng sản di tích cách mạng trên nền của trí thức tiêu biểu và đã có những đóng góp rất lớn cho cách mạng".

Tiếp thu truyền thống đoàn kết của dân tộc, được Ðảng giáo dục và được tôi luyện trong phong trào đấu tranh của nhân dân, nhà trí thức Nguyễn Hữu Thọ đã phấn đấu hết mình để xây dựng tinh thần đoàn kết dân tộc. Nhà trí thức Nguyễn Hữu Thọ không chỉ góp phần to lớn vào thắng lợi của đất nước, mà còn trực tiếp chỉ đạo thực hiện chiến lược đoàn kết, dân tộc và quốc tế theo tư tưởng Hồ Chí Minh.

Nhà trí thức Nguyễn Hữu Thọ không phải là một nhà ngoại giao chuyên nghiệp, nhưng đã có những đóng góp quan trọng vào công tác đối ngoại của Việt Nam, đặc biệt là trên cương vị Phó Chủ tịch nước, Quyền chủ tịch nước.

Ông Nguyễn Mạnh Đông, Phó Giám đốc Học Viện ngoại giao nêu rõ: "Trên các cương vị công tác khác nhau thì đồng chí đều thể hiện được tinh thần là bảo vệ đóng góp vào lợi ích quốc gia, dân tộc cũng như nâng cao uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế. Đồng chí cũng đã hiến dâng trọn đời cho Tổ quốc cho dân tộc như Tổng bí thư Nguyễn Văn Linh đã đánh giá, luật sư Nguyễn Hữu Thọ của là trí thức yêu nước vĩ đại đã hy sinh cả cuộc đời để phục vụ Tổ quốc phục vụ nhân dân Việt Nam".

Hội thảo đã nhận được gần 30 tham luận của các nhà khoa học, các chuyên gia nêu bật những hoạt động và cống hiến của đồng chí Nguyễn Hữu Thọ. Hội thảo là hoạt động thiết thực nhằm ôn lại sự nghiệp và nhân cách cao đẹp của luật sư Nguyễn Hữu Thọ - một trí thức yêu nước, nhà lãnh đạo tài năng, đã có những đóng góp to lớn cho sự nghiệp cách mạng của dân tộc.

Luật sư Nguyễn Hữu Thọ: Cuộc đời gắn với giải phóng dân tộc, đại đoàn kết toàn dân

VOV.VN - Ngày 9/7, tại TP.HCM đã diễn ra toạ đàm chủ đề “Thời tuổi trẻ của luật sư Nguyễn Hữu Thọ” do Ban liên lạc Cựu cán bộ Đoàn Thanh niên Việt Nam phía Nam tổ chức, nhân kỷ niệm 115 năm ngày sinh cố Luật sư Nguyễn Hữu Thọ (10/7/1910-10/7/2025).